DÀNH CHO ANH EM LÀM NGHỀ TRỊ LIỆU BẰNG TAY! NHÌN ĐỘNG TÁC GIỐNG NHAU, NHƯNG TAY NGHỀ VÀ KẾT QUẢ CÓ GIỐNG NHAU KHÔNG?

 DÀNH CHO ANH EM LÀM NGHỀ TRỊ LIỆU BẰNG TAY !!!

“Anh ơi, em làm như này đã đúng chưa? Sao em làm có một tí mà thấy mệt thế?…”

Những câu như vậy tôi gặp khá nhiều ở anh em đang học hoặc mới bước vào nghề trị liệu bằng tay.

📚 Hiện nay, nguồn kiến thức và những nội dung chia sẻ về trị liệu trên các nền tảng mạng xã hội đã phong phú hơn trước rất nhiều. Theo tôi thì đây là một điều rất tốt, bởi anh em làm nghề có thêm nhiều thứ để xem, tham khảo và học hỏi…

Trước đây lúc tôi bắt đầu tìm hiểu nghề, nguồn để xem và tham khảo còn khá ít. Anh em làm nghề bây giờ thuận lợi hơn nhiều, chỉ cần chịu khó tìm hiểu là đã có thể tiếp cận được khá nhiều kiến thức, kỹ thuật và những góc nhìn khác nhau.

👀 Người quan sát tốt, lại khéo tay một chút, nhìn một động tác vài lần rồi bắt chước về hình thức khá giống là chuyện hoàn toàn có thể.

Nhưng đến khi đặt tay thật lên người bệnh mới thấy, động tác có thể giống nhau về hình, nhưng kết quả làm ra chưa chắc đã giống nhau.

Điều này tôi thấy khá rõ trong quá trình làm nghề. Một cơ sở có vài người cùng làm trị liệu, nhưng bệnh nhân lần sau quay lại vẫn muốn đúng người hôm trước làm cho mình, thậm chí còn hỏi trước hôm nay người đó có ở đây không.

❓ Hỏi kỹ thì họ bảo cũng là xoa, day, ấn ở vùng ấy, nhìn qua động tác chẳng khác nhau nhiều, nhưng người này làm họ thấy dễ chịu, cơ thể thả ra được, làm xong thấy nhẹ hơn. Sang một người khác, cũng những động tác, thao tác ấy nhưng cảm giác lại không được như vậy, có lúc còn thấy khó chịu hoặc đau chói hơn.

Chính vì vậy trong thực tế mới có chuyện bệnh nhân thích và chủ động chọn riêng một người làm cho mình.

Nếu chỉ nhìn vào hình thức của động tác thì nhiều khi rất khó giải thích được sự khác nhau ấy.

ĐÔI BÀN TAY CỦA NGƯỜI LÀM NGHỀ KHÔNG CHỈ ĐỂ THỰC HIỆN ĐỘNG TÁC

🙌 Qua đôi bàn tay, người làm có kinh nghiệm có thể cảm nhận phần nào cơ đang căng hay đã mềm, mô dày hay mỏng, vùng nào phản ứng đau, chỗ nào đang co cứng… Khi kiểm tra quanh cột sống và các khớp, cảm giác tay cũng có thể giúp mình nhận ra những vùng vận động chưa thuận, điểm khớp đang hạn chế hoặc có cảm giác vênh lệch về chức năng để chú ý thêm.

Rồi cũng chính đôi bàn tay ấy dùng để xoa, day, ấn, bóp, miết, điểm huyệt… và sau khi xử lý lại quay về kiểm tra xem tình trạng đã thay đổi đến đâu.

Tất nhiên đôi bàn tay cũng có giới hạn. Trường hợp chưa rõ, nghi có tổn thương sâu hoặc cần biết chính xác hơn về cấu trúc bên trong thì lúc ấy phải kết hợp thêm cận lâm sàng như X-quang, cộng hưởng từ, siêu âm… tùy từng tình trạng.

Nhưng trong công việc hằng ngày, đôi bàn tay vẫn cho người làm nghề rất nhiều thông tin ngay trong lúc kiểm tra và xử lý. Và phần này cũng chính là thứ mình khó nhìn hết chỉ qua một đoạn video.

Trên mạng hiện giờ có rất nhiều động tác nhìn rất đẹp mắt. Mình có thể thấy tay người ta đặt ở đâu, đi theo hướng nào, hình của động tác ra sao. Người khéo một chút nhìn vài lần hoàn toàn có thể làm theo khá giống.

🎯 Nhưng cái lõi bên trong như hướng lực thực sự đang đi thế nào, người làm đang muốn tác động vào đâu, độ nhấn nhả ra sao, lúc nào vào thêm, lúc nào buông bớt, cơ thể phối hợp với đôi tay như thế nào… thì chưa chắc mắt mình đã nhìn ra hết.

Qua video, nhiều động tác mình nhìn rồi học theo được, nhiều điều người ta nói ra mình cũng có thể hiểu. Nhưng riêng cảm giác dưới tay thì lại là một chuyện không đơn giản. Mình biết phải đặt tay ở đâu, hiểu về lý thuyết phải đi hướng nào, nhưng đến khi trực tiếp làm thì tay chưa chắc đã thực hiện được đúng như cái mình vừa hiểu.

Theo Y Cốt Liên Khoa thì còn một chuyện nữa cũng cần để ý.

Kể cả mình bắt chước được tương đối chuẩn một động tác thì vẫn phải xem động tác đó có thực sự đáng dùng trong trường hợp mình đang làm hay không.

Một kỹ thuật nhìn rất đẹp, làm đúng cũng không có gì sai, nhưng đưa vào một ca cụ thể chưa chắc đã cho giá trị cao. Cũng vị trí ấy, đôi khi đổi sang một kỹ thuật khác hoặc sử dụng một cách khác lại thuận hơn, người bệnh dễ chịu hơn mà người làm cũng đỡ hao sức hơn.

♻️ Cho nên xem nhiều, học nhiều là tốt, nhưng cuối cùng vẫn phải biết chọn lọc. Học một kỹ thuật không phải chỉ để làm cho giống, mà còn phải dần hiểu nó dùng để làm gì, nên dùng lúc nào và nếu có một cách khác hợp lý hơn thì mình có nên thay đổi hay không.

Một đoạn video cũng khó truyền hết kinh nghiệm mà một người đã làm nghề nhiều năm tích lũy được. Phần hình thức có thể nhìn và học khá nhanh, lời giải thích cũng giúp mình hiểu thêm, nhưng hướng lực, cảm giác dưới tay và cách ứng biến khi cơ thể người bệnh phản ứng khác đi thì vẫn phải trực tiếp làm mới dần có được.

Còn những kinh nghiệm chuyên sâu mà mỗi người tự nghiên cứu, va chạm rồi đúc kết qua nhiều năm thì người chia sẻ nhiều, người chia sẻ ít hơn cũng là chuyện bình thường. Mình xem được cái gì có giá trị thì học và tham khảo, sau đó vẫn phải quay về thực tế để kiểm chứng xem nó có phù hợp với mình hay không.

ĐƯỢC SỬA ĐÚNG SẼ BỚT ĐƯỜNG VÒNG, NHƯNG TAY VẪN CẦN “GIỜ BAY”

Độ khéo của mỗi người ban đầu có thể khác nhau. Người bắt động tác nhanh, người cần thêm thời gian. Nhưng theo tôi, cái khéo trong nghề này hoàn toàn có thể luyện lên được khá nhiều.

Nhiều khi chỉ cần một người có tay nghề tốt, đủ kinh nghiệm đứng ngoài quan sát rồi sửa kỹ từng chút, từ dáng đứng, vị trí hai chân, vai, khuỷu tay, cổ tay cho tới cách bước và chuyển trọng tâm… thì người học đã bớt được khá nhiều đoạn phải tự mò.

Một động tác người học tưởng mình làm đúng rồi, nhưng người có kinh nghiệm đứng ngoài nhìn có thể nhận ra ngay chỗ đang tốn sức, chỗ lực chưa thuận hoặc cơ thể đang gồng quá nhiều. Chỉ cần chỉnh lại vài thứ như vậy thì đôi khi chính người học cũng ngạc nhiên vì vẫn động tác đó mà làm nhẹ hơn hẳn.

Nhưng được chỉ đúng rồi cũng chưa có nghĩa bàn tay lập tức làm được ngay. Bởi Nghề này vẫn cần “giờ bay”.

Mình đã hiểu phải làm như thế nào nhưng tay vẫn cần thời gian để quen lực, quen hướng, quen cách tiếp xúc và dần cảm được sự khác nhau giữa nhiều kiểu cơ thể. Người bắt nhanh thì tiến nhanh hơn một chút. Người chậm hơn nhưng chịu khó làm, chịu sửa, sai đâu chỉnh đấy thì vẫn lên được.

Có người hướng dẫn tốt sẽ giúp mình bớt rất nhiều đường vòng, nhưng phần tay quen đến đâu vẫn phải dựa vào thời gian thực hành thật.

Kinh nghiệm vì thế rất đáng quý, nhưng tôi cũng không chỉ nhìn kinh nghiệm bằng số năm. Làm lâu mà cứ lặp đi lặp lại một cách, ít xem lại mình thì chưa chắc đã tiến nhanh. Ngược lại, người chịu học, chịu sửa và thực hành đủ nhiều thì tay nghề có thể thay đổi khá rõ.

[GẮN LINK NỘI BỘ 1 – NGAY SAU ĐOẠN TRÊN]

Phần này cũng chính là điều tôi đã phân tích sâu hơn trong bài “Dạy nghề trị liệu – Cái khó là giúp học viên thật sự lên tay”. Biết động tác mới chỉ là bước đầu, còn từ hiểu đến làm được và tạo ra kết quả ổn định vẫn phải đi qua thực hành, sửa tay và va ca thật.

Xem thêm: Dạy nghề trị liệu – Cái khó là giúp học viên thật sự lên tay

Ở một góc khác, tôi cũng từng nói về chuyện biết nhiều chưa chắc đã làm được. Kiến thức giúp người làm có thêm lựa chọn, nhưng để biến được cái mình biết thành thao tác phù hợp trên người bệnh vẫn là một tầng khác.

Xem thêm: Biết nhiều chưa chắc đã làm được

TRONG ĐÔNG Y CÒN CÓ CÁCH NHÌN VỀ THẦN, KHÍ VÀ KHÍ LỰC

☯️ Trong những tài liệu tôi từng tìm hiểu, cũng như qua những điều anh em Đông y trao đổi và truyền lại với nhau, người ta vẫn thường nói tới thần, khí và khí lực của người làm.

Một số phương pháp như nhân điện hay trường sinh học thì lại dùng những cách gọi như năng lượng hoặc trường năng lượng.

Theo cách nhìn ấy, người có cơ thể khỏe, khí lực tốt, tinh thần tập trung, bàn tay ấm khi làm thường được cho là tạo ra cảm giác khác so với lúc chính người làm đang mệt, tay lạnh, cơ thể thiếu sức.

Tôi không bàn sâu ở đây từng trường phái lý giải điều này thế nào. Nhưng qua quá trình làm nghề, bản thân tôi thấy trạng thái của chính mình ảnh hưởng khá rõ đến đôi tay. Hôm nào khỏe, tinh thần tập trung, tay ấm thì làm cảm giác rất “vào tay”. Hôm nào người mệt thì chính mình cũng nhận ra tay hôm ấy không được như bình thường.

BÀN TAY RẤT QUAN TRỌNG, NHƯNG CÁI GÌ HỖ TRỢ TỐT THÌ VẪN NÊN DÙNG

Tôi vẫn sử dụng dụng cụ trong trị liệu và phải công nhận hiện nay có khá nhiều dụng cụ, công nghệ hỗ trợ rất tốt.

🛠 Gặp vùng quá cứng, chỗ mà cứ dùng tay liên tục sẽ nhanh mỏi, hoặc trường hợp cần tới một loại dụng cụ hay công nghệ phù hợp thì mình cứ sử dụng. Nếu có một cách giúp người bệnh đạt kết quả tốt mà bản thân người làm lại giảm tải được sức thì chẳng có lý do gì phải cố làm bằng tay cho bằng được.

Nhưng dụng cụ phát huy được đến đâu vẫn phụ thuộc khá nhiều vào cách người sử dụng nó. Vì vậy, Người làm vẫn phải biết mình dùng để làm gì, sử dụng đến đâu, lúc nào nên dừng và sau đó tình trạng người bệnh đã thay đổi như thế nào.

Theo hướng suy nghĩ và cách làm của Y Cốt Liên Khoa, nhiều trường hợp sau khi dùng dụng cụ tôi vẫn quay lại kiểm tra bằng tay, kết hợp quan sát và cho người bệnh vận động lại. Phần vừa xử lý đã ổn thì thôi, còn chỗ nào chưa đủ mới tính tiếp xem nên bổ sung bằng cách nào.

Vì vậy nhìn và bắt chước được một động tác có thể không quá khó. Nhưng để làm cùng một động tác mà đỡ tốn sức hơn, người bệnh dễ chịu hơn, biết lúc nào nên dùng, lúc nào nên đổi và bàn tay dần cảm được mình đang làm tới đâu… thì vẫn cần một quá trình học, được sửa và tích lũy đủ “giờ bay” trong thực tế.

Đó cũng là lý do cùng nhìn một động tác tưởng rất giống nhau, nhưng tay nghề và kết quả làm ra lại có thể khác nhau rất nhiều.

Nguyễn Chính – Y Cốt Liên Khoa

Với người đang học hoặc đã làm nghề trị liệu bằng tay, học thêm kỹ thuật là cần. Nhưng từ nhìn một động tác, hiểu một kỹ thuật đến khi bàn tay thực sự làm được, biết dùng lực, chọn đúng cách và ứng biến trên từng người bệnh vẫn là cả một quá trình.

Trong quá trình đào tạo tại Y Cốt Liên Khoa, phần thực hành và sửa tay được đặt khá nhiều thời gian, từ tư thế người làm, điểm đặt tay, hướng lực, cách chuyển trọng tâm cho tới cách kiểm tra lại sau xử lý. Mục tiêu cuối cùng không phải học viên chỉ nhớ được động tác, mà phải từng bước làm được việc thật trên ca thực tế.

Nếu đang muốn học sâu hơn về giải cơ, dưỡng sinh, nắn chỉnh cột sống – xương chậu và cách phối hợp các kỹ thuật trên ca thật, có thể xem thêm chương trình đào tạo tại Y Cốt Liên Khoa.

Xem thêm: Khóa học Nắn Chỉnh Cột Sống & Đông Y Trị Liệu chuyên sâu tại Y Cốt Liên Khoa